TASHQI IQTISODIY FAOLIYATDA BOJXONA XIZMATLARINING IQTISODIY AHAMIYATI
DOI:
https://doi.org/10.60078/2992-877X-2025-vol3-iss12-pp110-121Annotasiya
Ushbu maqolada O‘zbekistonda savdo oqimlari kengayib, ta’minot-logistika zanjirlari murakkablashayotgan sharoitda bojxona xizmatlarining iqtisodiy ahamiyati hamda tadbirkorlikni qo‘llab-quvvatlashdagi roli tahlil qilinadi. Dolzarblik rasmiylashtirish tezligi, shaffoflik va xavfsizlik talablari kuchayishi, risklarni boshqarish tizimini takomillashtirish hamda raqamli yechimlarni keng joriy etish ehtiyoji bilan izohlanadi. Ushbu yo’nalishdagi ilmiy adabiyotlar sharhi, normativ-huquqiy hujjatlar tahlili va rasmiy statistika asosidagi deskriptiv-dinamik qiyoslashdan iborat. Natijalar import-eksport tarkibida jamlanish va xatarlarning ortishini ko‘rsatib, riskka asoslangan nazorat, avtomatlashtirish va “inson omili” ni kamaytirish bo‘yicha yo‘nalishlarni asoslaydi. Muallif bojxona organini strategik savdo infratuzilmasi sifatida talqin etib, amaliy tavsiyalar beradi. Tadqiqotchining ilmiy hissasi sifatida bojxona xizmatining tashqi savdoni soddalashtirishdagi mexanizmlari tizimlashtirilib, ko‘rsatkichlari va amaliy islohot yo‘nalishlari takomillashtirish yo’nalishlarini taklif etgan.
Kalit so‘zlar:
bojxona xizmati tashqi savdo aylanmasi eksport import tovar risklarni boshqarishBibliografik manbalar
Azael, A. (2022) Customs matters: strengthening customs administration in a changing world. Washington, DC: International Monetary Fund.
De Melo, J. (2025) ‘Reducing wait times at customs to boost trade: how implementing the Trade Facilitation Agreement can expand trade among AfCFTA countries?’, Journal of African Economies, 34(2), pp. 265–294.
Farmon (2025) O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Mahsulotlar eksporti tartib-taomillarini takomillashtirish va qo‘shilgan qiymatga ega tayyor mahsulotlar ishlab chiqarishni rag‘batlantirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”, Farmoni PF-47, 14 mart 2025.
Farmon (2025) O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Davlat bojxona xizmati organlarining faoliyati samaradorligini oshirish bo‘yicha chora-tadbirlar to‘g‘risida”, Farmoni №57, 25 mart 2025.
Qaror (2025) O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Davlat bojxona xizmati organlarining faoliyatini tashkil etish va bojxona maʼmuriyatchiligini yanada takomillashtirishning qoʻshimcha chora-tadbirlari toʻgʻrisida”, Qarori №122, 25 mart 2025.
Qaror (2020) O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “Vakolatli iqtisodiy operatorlar toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida”, Qarori №500, 24 avgust 2020.
Sakyi, D. (2019) “The effects of trade facilitation on trade performance in Africa”, The Journal of African Trade, 6(1–2), pp. 1–15.
Wanjao, L. (2022) Effect of customs administration procedures on trade facilitation in Kenya. Moi University (unpublished thesis/dissertation).
World Customs Organization (2005) SAFE framework of standards to secure and facilitate global trade. Brussels: World Customs Organization.
Xo’jayev.F (2024) Oʻzbekiston Respublikasida transport xizmati koʻrsatish sohasini raqamlashtirish holati va uning istiqbollari. Raqamli iqtisodiyot va axborot texnologiyalari. №4, pp. 40-46.
Zoxidov I (2023) Eksport va importni iqtisodiy oʼsishga soliqlar orqali ijobiy taʼsirini qoʼllab-quvvatlash tizimini takomillashtirish. Iqtisodiy taraqqiyot va tahlil, №II, pp.78-85.
Yuklashlar
Nashr qilingan
Qanday qilib iqtibos keltirish kerak
Nashr
Bo'lim
Litsenziya
Ushbu ish Creative Commons Attribution 4.0 Worldwide.
