QO‘SHILGAN QIYMAT SOLIG‘I BAZASINI ANIQLASH METODOLOGIYASINI TAKOMILLASHTIRISH DOIRASIDA “MARJA ASOSIDA SOLIQ BAZASINI ANIQLASH”NING ILMIY ASOSLARI
DOI:
https://doi.org/10.60078/3060-4842-2026-vol3-iss2-pp317-325Annotasiya
Ushbu maqolada qo‘shilgan qiymat solig‘i bazasini marja asosida aniqlash metodologiyasining ilmiy asoslari tadqiq etilgan. Unda O‘zbekistonda 2026-yildan joriy etilgan marja yondashuvining mazmuni, uni qo‘llashning huquqiy va metodologik asoslari, amaliyotda uchrayotgan asosiy muammolar hamda ularni bartaraf etish yo‘llari tahlil qilingan. Tadqiqotda marja bazasi samarali ishlashi uchun zarur bo‘lgan qo‘llash shartlari, QQSni hisoblash algoritmi va boshqa segmentlarga tatbiq etish bo‘yicha 5 mezonli filtr taklif etilgan. Shuningdek, Yevropa Ittifoqi va Buyuk Britaniya tajribasi asosida marja bazasining fiskal neytrallik, hujjatlashtirish intizomi va nazorat indikatorlari bilan bog‘liq jihatlari yoritilgan. Maqolada marja bazasi yondashuvini O‘zbekiston sharoitida ilmiy asoslangan holda takomillashtirish yuzasidan xulosa va takliflar ishlab chiqilgan
Kalit so‘zlar:
qo‘shilgan qiymat solig‘i QQS bazasi marja bazasi ijobiy farq soliq bazasini aniqlash metodologiyasi realizatsiya narxi sotib olish narxi fiskal neytrallik nazorat indikatorlari verifikatsiyaBibliografik manbalar
Council of the European Union (2006) Council Directive 2006/112/EC of 28 November 2006 on the common system of value added tax. EUR-Lex. Available at: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/ALL/?uri=celex:32006L0112
European Commission (n.d.) VAT Special Schemes. Taxation and Customs Union. Available at: https://taxation-customs.ec.europa.eu/taxation/vat/vat-special-schemes_en
HM Revenue & Customs (2017) The Margin and Global Accounting Scheme (VAT Notice 718). GOV.UK. Available at: https://www.gov.uk/guidance/the-margin-and-global-accounting-scheme-vat-notice-718
Musgrave, R.A. (1959) The theory of public finance: A study in public economy. New York: McGraw-Hill.Azizov, hakimov
OECD (2017) International VAT/GST guidelines. Paris: OECD Publishing. Available at: https://www.oecd.org/en/publications/international-vat-gst-guidelines_9789264271401-en.html
Oʻzbekiston Respublikasi (2025) Soliq va budjet siyosatining 2026-yilga moʻljallangan asosiy yoʻnalishlari qabul qilinganligi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartirish va qoʻshimchalar kiritish toʻgʻrisida. OʻRQ-1108-son, 25 December. Available at: https://www.lex.uz/uz/docs/-794452
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti (2023) “Oʻzbekiston — 2030” strategiyasi toʻgʻrisida. PF-158-son Farmon, 11 September. Available at: https://lex.uz/docs/-6600413
Oʻzbekiston Respublikasining Soliq kodeksi (2019). OʻRQ-599-son, 30 December. Available at: https://lex.uz/docs/-4674011
Ricardo, D. (1817) On the principles of political economy and taxation. London: John Murray.Stiglitz, J.E. (2000) Economics of the public sector. 3rd edn. New York: W.W. Norton.
Smith, A. (1776) An inquiry into the nature and causes of the wealth of nations. London: W. Strahan and T. Cadell.
