MILLIY IQTISODIYOTNING SANOATLASHUV DARAJASIGA MAKROIQTISODIY OMILLAR TA’SIRINING EKONOMETRIK TAHLILI
DOI:
https://doi.org/10.60078/3060-4842-2026-vol3-iss4-pp69-78Annotasiya
Ushbu maqolada milliy iqtisodiyot sanoatlashuv darajasiga investitsiya jadalligi va tayyor mahsulot eksporti ulushining ta’sirini hisobga oluvchi ekonometrik model orqali baholash natijalari keltirilgan. Bir necha muqobil spetsifikatsiya taqqoslangandan so‘ng ikki omilli va uzilish o‘zgaruvchisini o‘z ichiga olgan yakuniy model tanlangan, uning determinatsiya koeffitsienti 0,90 ni tashkil etadi. Alohida koeffitsientlar tahlili sanoatlashuv darajasi o‘zgarishining asosiy qismini 2017-yildagi tartibga solish rejimi o‘zgarishi izohlashini, investitsiya va eksport koeffitsientlari esa an’anaviy ahamiyatlilik chegarasidan o‘tmasligini ko‘rsatadi. Xato tuzatish modeli, Granger sababiylik testi, chegaraviy kointegratsiya testi, Chou strukturaviy barqarorlik testi, CUSUM testi hamda retrospektiv bashorat tekshiruvi natijalari model xulosalarini ko‘p tomonlama tasdiqlaydi. Tahlil natijalariga ko‘ra sanoat siyosati samaradorligi vositalar hajmiga emas, institutsional tuzilmaga bog‘liq ekanligi empirik jihatdan asoslangan.
Kalit so‘zlar:
sanoatlashuv ekonometrik model tarkibiy uzilish statsionarlik birlik ildiz testi kointegratsiya xato tuzatish modeli Granger sababiyligi Chou testi CUSUM testi retrospektiv bashorat institutsional omilBibliografik manbalar
Aiginger K., Rodrik D. (2020) Rebirth of Industrial Policy and an Agenda for the Twenty-First Century // Journal of Industry, Competition and Trade. Vol. 20. P. 189-207.
Alimov R.X., Almuradov A.A., Xomidov S.O. (2019) Ekonometrik modellashtirish. O'quv qo'llanma. –T.: IQTISODIYOT, - 76 b.
Amendolagine V., Presbitero A.F., Rabellotti R., Sanfilippo M. (2019) Local Sourcing in Developing Countries // World Development. Vol. 113. P. 73-88.
Armstrong J.S. (2015) Principles of Forecasting: A Handbook for Researchers and Practitioners. – Boston: Kluwer Academic, - 849 p.
Enders W. (2015) Applied Econometric Time Series. 4th ed. – Hoboken: John Wiley & Sons, - 496 p.
Juhász R., Lane N., Rodrik D. (2024) The New Economics of Industrial Policy // Annual Review of Economics. Vol. 16. P. 213-242.
O'lmasov A., Vahobov A. (2006) Iqtisodiyot nazariyasi. Darslik. –T.: "Sharq" nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi. - 480 b.
Otajonov U.A. (2022) Ekonometrika asoslari. Elektron darslik. –T., - 260 b.
Perron P. (2006) Dealing with Structural Breaks // Palgrave Handbook of Econometrics. Vol. 1. – Basingstoke: Palgrave Macmillan, P. 278-352.
Rasulev D., Nurullayeva Sh., Ro'zmetova N., Muminova M. (2019) Ekonometrika asoslari. O'quv qo'llanma. –T.: "Iqtisodiyot", - 248 b.
Rodrik D. (2016) Premature Deindustrialization // Journal of Economic Growth. Vol. 21, No. 1. P. 1-33.
Sam C.Y., McNown R., Goh S.K. (2019) An Augmented Autoregressive Distributed Lag Bounds Test for Cointegration // Economic Modelling. Vol. 80. P. 130-141.
Shodmonov Sh.Sh., G'afurov U.V. (2009) Iqtisodiyot nazariyasi. Darslik. –T.: "Fan va texnologiya", – 734 b.
Айвазян С.А., Мхитарян В.С. (2001) Прикладная статистика и основы эконометрики. – М.: ЮНИТИ-ДАНА.
Магнус Я.Р., Катышев П.К., Пересецкий А.А. (2021) Эконометрика. Начальный курс. - 9-е изд. –М.: Дело, - 504 с.
