OMMAVIY BAHOLASH VA ADOLATLI SOLIQQA TORTISH TIZIMIDA KO‘CHMAS MULK BAHOLOVCHILARINING O‘RNI
DOI:
https://doi.org/10.60078/3060-4842-2026-vol3-iss1-pp483-498Annotasiya
Maqola ko‘chmas mulkni soliqqa tortish tizimidagi murakkablik masalalariga bag‘ishlangan. Shuningdek, ko‘chmas mulk soliqlarini hisoblash usullarida aniq ustuvor yo‘nalishlar shakllanmaganligi ta’kidlangan. Soliqqa tortishning asosiy shakllari sifatida advalor – ko‘chmas mulk qiymatiga asoslangan soliq, maydonga asoslangan soliq hamda ko‘chmas mulkdan olinadigan daromad solig‘i ajratib ko‘rsatiladi. Shakllar xilma-xilligiga qaramay, ko‘chmas mulkni soliqqa tortish tizimlarini rivojlantirishda adolatlilik, shaffoflik va foydalanuvchi uchun qulaylikni ta’minlashga yo‘naltirilgan global tendensiya kuzatilmoqda. Bu jarayonda sun’iy intellekt va avtomatlashtirilgan baholash modellari (AVM) texnologiyalaridan foydalanish tobora muhim ahamiyat kasb etmoqda. Maqolaning asosiy maqsadi ko‘chmas mulkni soliqqa tortish tizimining bazaviy elementlarini tahlil qilish hamda soliqqa tortish jarayonida izchillik va adolatlilikni ta’minlashda ko‘chmas mulk baholovchisining hal qiluvchi rolini asoslab berishdan iborat. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, ko‘chmas mulkni soliqqa tortish o‘zaro bog‘liq va bir-birini to‘ldiruvchi elementlardan tashkil topgan tizim ekanligi hamda, soliqqa tortiladigan qiymatni aniqlash jarayonining qaysi bosqichlari bevosita baholovchilar tomonidan amalga oshirilishi lozimligi ko‘rsatib beriladi va ilmiy jihatdan asoslanadi
Kalit so‘zlar:
ko‘chmas mulkni soliqqa tortish tizimi soliqqa tortiladigan qiymat ko‘chmas mulkni ommaviy baholash ko‘chmas mulk baholovchilari kompyuter yordamida ommaviy baholash (CAMA) avtomatlashtirilgan baholash modeli (AVM)Bibliografik manbalar
Almy, R. (2014). Valuation and assessment of immovable property. OECD Working Papers on Fiscal Federalism.
Definitions used in mass appraisal. (2024). The Town of Condord.
Dimopoulos, T. (2023). A few words about the algorithms. Traditional Valuations vs Automated Valuation Models.
Dowgier, R., Etel, L., Liszewski, G., & Pahl, B. (2020). Podatki i opłaty lokalne. Komentarz (1st ed.). Wolters Kluwer Polska.
Etel, L. (2016). Opodatkowanie nieruchomości – kierunki pożądanych zmian. In: H. Dzwonkowski, J. Kulicki, (ed.) Dylematy reformy systemu podatkowego w Polsce / Wydawnictwo Sejmowe.
Felis, P. (Ed.). (2023). Opodatkowanie nieruchomości w Polsce na tle systemów europejskich. Wybrane problemy i propozycje zmian. Instytut Finansów Warszawa.
Gloudemans, R., & Almy, R. (2011). Fundamentas of Mass Appraisal.
Głuszak, M., & Marona, B. (2015). Podatek katastralny. Ekonomiczne uwarunkowania reformy opodatkowania nieruchomości. Wydawnictwo Poltext.
Grover, R., Walacik, M., Buzu, O., Gunes, T., Raskovic, M., & Yildiz, U. (2019). Barriers to the use of property taxation in municipal finance. Journal of Financial Management of Property and Construction, 24(2), 166–183.
International Association of Assessing Officers. (2017). Standard of Mass Appraisal of Real Property.
Kelly, R. (2020). Property tax diagnostic manual.
Kuijper, M., & Kathmann, R. M. (2016). Property valuation and taxation in the Netherlands. Land Tenure Journal, 15(2), 47–61. Law Insider. (2024). Mass appraisal definition.
Mengden, A. (2023). International Tax Competitiveness Index 2023.
Ney, B. (1998). Miejsce i rola nauki w budowie systemu informacji o terenie. In R. Staniszewski (ed.), Zagregowany SIT w zreformowanej administracji, 129–134. Wojewoda olsztyński.
Nguyên, V. T. (2014). A new conceptual automated property valuation model for residential housing market. College of Engineering and Science Victoria University.
Owsiak, J. (2013). Finanse publiczne. Teoria i praktyka. Wydawnictwo Naukowe PWN.
Property Tax Policy and Practice Conference (2023).
Renigier-Biłozor, M., Źróbek, S., Walacik, M., Borst, R., Grover, R., & d’Amato, M. (2022). International acceptance of automated modern tools use must-have for sustainable real estate market development. Land Use Policy, 113, 105876.
Scheurwater, S. (2017). The future of valuations.
TEGOVA. (2020). European Valuation Standards.
Youngman, J. (2016). A good tax: Legal and policy issues for the property tax in the United States. Lincoln Institute of Land Policy.
Źróbek. (1998). Ocena uproszczonych rozwiązań taksacyjnych. In R. Staniszewski (Ed.), Zagregowany SIT w zreformowanej administracji, 100–104. Wojewoda olsztyński.
Yuklashlar
Nashr qilingan
Qanday qilib iqtibos keltirish kerak
Nashr
Bo'lim
Litsenziya

Ushbu ish Creative Commons Attribution 4.0 Worldwide.





