МИНТАҚАВИЙ ИСТЕЪМОЛ ТОВАРЛАРИ БОЗОРЛАРИДА РАҚОБАТ МУҲИТИНИ РИВОЖЛАНТИРИШНИНГ СТРАТЕГИК ЙЎНАЛИШЛАРИ
DOI:
https://doi.org/10.60078/3060-4842-2025-vol2-iss6-pp380-390Annotasiya
Минтақавий истеъмол товарлари бозорларида самарали рақобат муҳитини шакллантириш барқарор иқтисодий ўсиш, истеъмолчилар фаровонлиги ва инновацияларга асосланган ривожланишнинг асосий шарти ҳисобланади. Ушбу тадқиқот иқтисодий модернизация ва бозорни эркинлаштиришнинг минтақавий истеъмол товарлари бозорларининг рақобатбардошлигига таъсир этувчи асослар, таркибий ўзгарувчи омиллар ва стратегик механизмлар бўйича баҳс юритади. Танланган ҳудудларда қиёсий таҳлил, эконометрик моделлаштириш ва амалий тадқиқотлар комбинациясидан фойдаланган ҳолда, тадқиқот бозор концентрацияси коэффициентлари, кириш тўсиқлари, институционал қўллаб-қувватлаш механизмлари ва рақобатнинг интенсивлигини белгиловчи истеъмолчилар талаби динамикаси каби асосий омилларни аниқлайди. Эмпирик натижалар, диверсификацияланган ишлаб чиқариш тузилмалари, кичик ва ўрта тадбиркорлик (КЎБ) фаоллигининг юқори даражаси ва мустаҳкам институционал тартибга солишга эга бўлган ҳудудлар бозор самарадорлиги ва истеъмолчиларнинг қониқиш даражаси юқорироқ эканлигини кўрсатмоқда. Бундан ташқари, тадқиқотда рақамли трансформация, инновацион экотизимлар ва давлат-хусусий шериклик истеъмол товарлари соҳасида рақобатдош устунликларни шакллантириш учун стратегик дастак сифатида муҳимлиги таъкидланган.
Kalit so‘zlar:
истеъмол товарлари бозори рақобат муҳити стратегик бошқарув бозор тузилиши ҳудудий ривожланиш иқтисодий рақобат инновация институционал тартибга солиш барқарор ривожланиш минтақавий иқтисодиётBibliografik manbalar
Calligaris, S. et al. (2024), “Defining the geographical level of competition: A taxonomy of industries”, OECD Science, Technology and Industry Working Papers, No. 2024/05, OECD Publishing, Paris, https://doi.org/10.1787/273475aa-en.
Judy Corstjens, Marcel Corstjens, Rajiv Lal (1995). Retail competition in the fast-moving consumer goods industry: The case of France and the UK. European Management Journal, Volume 13, Issue 4. Pages 363-373. https://doi.org/10.1016/0263-2373(95)00028-J.
Keelson, S. A., Cúg, J., Amoah, J., Petráková, Z., Addo, J. O., & Jibril, A. B. (2024). The Influence of Market Competition on SMEs’ Performance in Emerging Economies: Does Process Innovation Moderate the Relationship? Economies, 12 (11), 282. https://doi.org/10.3390/economies12110282.
Kergroach, S. (2021), "SMEs Going Digital: Policy challenges and recommendations", OECD Going Digital Toolkit Notes, No. 15, OECD Publishing, Paris, https://doi.org/10.1787/c91088a4-en.
Mizuno, M., Aoyama, H., & Fujiwara, Y. (2021). Untangling the complexity of market competition in consumer goods-A complex Hilbert PCA analysis. PloS one, 16(2), e0245531. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0245531.
OECD (2021), Methodologies to measure market competition, OECD Competition Committee Issues Paper, https://oe.cd/mmmc.
OECD (2023), Competition and Innovation: A Theoretical Perspective, OECD Competition Policy Roundtable Background Note, www.oecd.org/daf/competition/competition-and-innovation-atheoretical-perspective-2023.pdf.
Tavares, W. S. (2024). Productive Competitiveness and Regional Development: A Systematic Literature Review. International Journal of Sustainable Development Research, 10(3), 97-113. https://doi.org/10.11648/j.ijsdr.20241003.14.
Tian, S., & He, Y. (2025). The impact of digital industry development on regional economic resilience: Evidence from China. PloS one, 20(2), e0315203. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0315203.
UNIDO. 2024. Industrial development report 2024: Turning challenges into sustainable solutions. Vienna: United Nations Industrial Development Organization.
Yang, Y., & Lin, G. T. R. (2025). Local Digital Economic Growth, Enterprise Digital Transformation, and Digital Dividends: Evidence from China. Systems, 13(4), 297. https://doi.org/10.3390/systems13040297.
Yang, Zhixiong & Zhang, Jishun. (2025). Digital infrastructure construction and the development of new-quality productive forces in enterprises. Scientific Reports. 15. 10.1038/s41598-025-09897-w.
Ziqi Wang, Dan Peng, Qunxi Kong, Feifei Tan (2021). Competition in the Retail Market of Consumer Packaged Goods. International Review of Economics & Finance https://doi.org/10.1016/j.iref.2025.103854.
Ziqi Wang, Dan Peng, Qunxi Kong, Feifei Tan (2025). Digital infrastructure and economic growth: Evidence from corporate investment efficiency. International Review of Economics & Finance. https://doi.org/10.1016/j.iref.2025.103854.
Yuklashlar
Nashr qilingan
Qanday qilib iqtibos keltirish kerak
Nashr
Bo'lim
Litsenziya
Ushbu ish Creative Commons Attribution 4.0 Worldwide.
